زندگى وجود دارد كه از آن گروه ويژه‌اى از مردم است و از اين روى امام عليه السّلام از آن ياد نكرده است . ( إنّ المال و البنين حرث الدّنيا ) انسان روزهاى اندكى از دنيا بهره‌مند مىشود و ديرى نمىپايد كه همه چيز به پايان مىرسد ؛ به همان اندازه كه نگريستن به ستارگان و قدم زدن در ميان درختان و كنار رودها طول مىكشد . ( و العمل الصالح حرث الآخرة ) كار نيك در آخرت برداشت مىشود و حاصل آن هرگز زدوده نمىشود و از بين نمىرود . اين تنها براى فرمان برداران از خداوند و پرهيزكنندگان از شيطان حاصل مىشود . ( و قد يجمعهما اللّه لأقوام ) ضمير تثنيه به دنيا و آخرت برمىگردد . « قد » گوياى آن است كه اين موضوع كمتر رخ مىدهد ؛ زيرا ايمان مشروط به بلا است و امام عليه السّلام خود چه بسيار در زندگى خود بلا ديد . خداوند در قرآن به پيامبر صلّى اللّه عليه و إله و مؤمنان مىگويد : « به يقين در اموال و جانهاى خود آزمايش مىشويد و از كسانى كه پيش از شما به آنها كتاب آسمانى داده شده و از مشركان سخنان آزاردهنده فراوان خواهيد شنيد و اگر استقامت كنيد و تقوا پيشه سازيد ، شايسته‌تر است كه اين از كارهاى مهم و استوار است . » « 1 » ( فاحذروا من اللّه ما حذّركم من نفسه ) خداوند در قرآن مىفرمايد : « . . . آنان كه فرمان او را مخالفت مىكنند ، بايد بترسند كه فتنه‌اى دامنشان را بگيرد يا عذابى دردناك به آنها برسد . » « 2 » ( فاخشوه خشية ليست بتعذير ) كسى كه به راستى از خدا بترسد ، به بهانه‌هاى واهى نافرمانى وى نمىكند و هركس نافرمانى

--> ( 1 ) . لَتُبْلَوُنَّ فِي أَمْوالِكُمْ وَ أَنْفُسِكُمْ وَ لَتَسْمَعُنَّ مِنَ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتابَ مِنْ قَبْلِكُمْ وَ مِنَ الَّذِينَ أَشْرَكُوا أَذىً كَثِيراً وَ إِنْ تَصْبِرُوا وَ تَتَّقُوا فَإِنَّ ذلِكَ مِنْ عَزْمِ الْأُمُورِ آل‌عمران / 3 : 186 . ( 2 ) . فَلْيَحْذَرِ الَّذِينَ يُخالِفُونَ عَنْ أَمْرِهِ أَنْ تُصِيبَهُمْ فِتْنَةٌ أَوْ يُصِيبَهُمْ عَذابٌ أَلِيمٌ نور / 24 : 63 .